Thứ Tư, 28 tháng 8, 2019

Bức điện mật khi Chưng Hồ từ trần trong ký ức nguyên Phó Thủ tướng

 Tôi không bao giờ quên tâm cảnh sững sờ tham gia buổi tối 2/9/1969 khi cầm trên tay bức điện mật từ nội địa báo tin dữ.

Trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc bài viết nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan bỏ ra riêng cho VietNamNet về tình cảm của lãnh đạo và quần chúng Liên Xô với Bác Hồ. 

Chưng Hồ ra đi để lại niềm nhớ tiếc thương vô hạn không chỉ trong lòng quần chúng. # ta mà cả trong trái tim triệu triệu con người khắp năm châu bốn biển, trong đó bác ái dân Liên Xô trước đó.

Tư nhân tôi đã trực tiếp cảm kiếm được yếu tố đó khi khiến việc tại Đại sứ quán nước ta ở Moscow và được cắt cử đảm đang quan hệ chính trị, bao gồm cả quan hệ giữa nhị Đảng.

Bức điện mật khi Bác Hồ qua đời trong ký ức nguyên Phó Thủ tướng
Chủ tịch Hồ Chí Minh thăm chính thức Liên Xô, 04 tuần 7/1955. Ảnh tư liệu

Tôi không bao giờ quên tâm cảnh bàng hoàng vào buổi tối 2/9/1969 khi cầm trên tay bức điện mật từ nội địa báo tin dữ: Bác Hồ đã từ trần! Bức điện đòi hỏi Đại sứ quán (ĐSQ) thông báo ngay cho Trung ương Đảng bạn và đề xuất bạn đưa gấp sang vietnam chuyên gia, khí cụ, nguyên liệu quan trọng dịch vụ cho việc gìn giữ lâu dài thi hài Bác bỏ.

Số là, cuối những năm 60 thế kỷ trước, sức khỏe Bác Hồ càng ngày càng giảm sút, Trung ương Đảng buộc phải Liên Xô giúp gìn giữ thi hài Bác một khi Chưng tắt thở. Bạn đã thực bụng đáp ứng đòi hỏi của Trung ương Đảng ta và trong 50 năm qua đã nhiệt tình, cực kỳ hợp tác với ta trong công tác thiêng liêng này.

Yếu tố dễ nắm bắt là trong thời gian ấy, đây là yếu tố tuyệt mật. Trong ĐSQ chỉ có Đại sứ Nguyễn Thọ Chân, đồng chí cơ yếu và tôi nhân thức. Chẳng may đúng lúc đó bè bạn Đại sứ lại đang ở bên Thụy Điển là nơi đồng chí kiêm nhiệm. Vì vậy, tôi phải ngay lập tức tới Ban đối ngoại Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô để công bố.

Bức điện mật khi Bác Hồ qua đời trong ký ức nguyên Phó Thủ tướng
Chưng Hồ cùng nhà làm cho phim nổi tiếng của Liên Xô - Roman Karmen trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954. Ảnh tư liệu

Khi chạm mặt anh E.Glazunov, Vụ trưởng đảm đương quan hệ với Đảng ta, nhì đồng đội chúng tôi cứ nhìn nhau nước mắt chảy ròng ròng, không nói nên lời vì cả nhì đều có diễm phúc phổ biến lần trực tiếp chạm mặt mặt và thông dịch cho Chưng Hồ. Anh hứa hẹn lên tiếng ngay cấp trên, song có điều tôi nói là nội dung quá quan trọng nhưng tôi lại là quan chức ở cấp quá thấp nên không biết sẽ lên tiếng thế nào. Tôi đành công bố cho anh biết cảnh ngộ của chính mình, còn xử lý ra sao thì tùy anh cân nhắc!

Chẳng bao lâu sau khi về tới ĐSQ, tôi nhận được điện thoại của anh Glazunov công bố ông Iu.Andropov, Bí thơ TƯ Đảng, Trưởng Ban đối ngoại (sau này, trong những năm 1982 - 1984 ông từng là Tổng bí thơ BCH TƯ Đảng Cộng sản Liên Xô) sẽ trực tiếp đến ĐSQ bàn thảo những việc cụ thể. Đây là một việc có một không hai vì không bao giờ một quan chức cao cấp tương tự lại đích thân tới tổ chức thây mặt ngoại giao nước ngoài để khắc phục công việc như vậy cả!

Dĩ nhiên tôi chẳng thể đứng ra tiếp đón và khiến cho việc với ông nên quyết định báo cáo cho anh Nguyễn Tiến Thông lúc đó là Đại biện nhất thời và ông Đặng Quang đãng Minh là Đại sứ Cộng hòa Miền Nam vietnam đứng ra tiếp vì dù sao đi nữa, việc Bác bỏ Hồ đã tắt thở không còn mang tính cơ mật nữa.

Bức điện mật khi Bác Hồ qua đời trong ký ức nguyên Phó Thủ tướng
Chủ tịch Hồ Chí Minh đến thăm Trường Đại học Tổng hợp MGU ngày 16/7/1955. Ảnh tư liệu

Đến ĐSQ đầy đủ vào giữa đêm, ông Iu.Andropov thay mặt Trung ương bạn thanh minh lời chia buồn thâm thúy nhất trước cái tang lớn của quần chúng, của Đảng ta và báo cáo bạn sẽ sử dụng chuyên cơ đưa ngay sang Thủ đô các chuyên gia cũng như thiết bị, dụng cụ, vật liệu quan trọng.

Rạng sáng hôm sau lại xảy ra một việc vô tiền khoán hậu khác. ngừng thi côngĐây là Liên Xô đã cử đến ĐSQ ta cả một đội chuyên gia, người lao động bài trí lại tổ chức đúng theo nghi thức tang lễ.

Và ngay đầu giờ sáng, toàn cục ban chỉ huy Đảng và Nhà nước Liên Xô đứng đầu là Tổng bí thơ L.Brejnev đã tới ĐSQ viếng Chưng. Sau phần lễ nghi, bạn ngồi lại rất lâu, chia sớt những kỷ niệm không thể nào quên về tình cảm giữa Chưng Hồ với chỉ đạo và dân chúng bạn.

Tiếp đó, trong mấy ngày liền, muôn nghìn người dân Liên Xô thuộc mọi lứa tuổi, tầng lớp, vùng miền nối đuôi nhau vào ĐSQ viếng Chưng, trong số đó còn có hồ hết công dân các nước ngoài đang làm cho việc, học tập và thăm Liên Xô.

Liên Xô đã cử sang Hà Nội dự lễ tang Bác đoàn đại biểu ở cấp cao hãn hữu thấy do ủy viên Bộ Chính trị, Chủ toạ Hội đồng Bộ trưởng A.Kosyguine dẫn đầu. Ở đây diễn ra một sự kiện rất cần thiết mà có nhẽ không phổ biến người còn nhớ, biểu lộ lòng mong mỏi chân thành của Bác nêu trong Chúc thư về việc góp phần hàn gắn lại mối bất hòa giữa các nước XHCN, trước hết là giữa Liên Xô và Trung Quốc đã gây ảnh hưởng tức tốc.

Tôi còn nhớ tham gia giữa đêm 8/9/1069, đoàn Liên Xô đề nghị được gặp gỡ một nhà lãnh đạo cấp cao của ta để trao đổi một việc hệ trọng. Phía ta đã cử bạn hữu Lê Thanh Nghị, ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng chạm mặt bạn.

Bức điện mật khi Bác Hồ qua đời trong ký ức nguyên Phó Thủ tướng
Chủ tịch Hồ Chí Minh trong buổi tiếp các chuyên gia Liên Xô khiến việc tại vietnam năm 1960. Ảnh tư liệu

Tại cuộc gặp mặt mà tôi được dự với tư cách phiên dịch, bạn buộc phải ta khiến cho cầu nối thu xếp một cuộc tiếp xúc với TQuốc ở cấp người đứng đầu Chính phủ. Ta giáo huấn ngay yêu cầu đó cho phía Trung Quốc và phía China đã chấp nhận.

Cuộc gặp mặt giữa Thủ tướng A.Kossyguine và Thủ tướng Chu Ân Lai diễn ra tại sân bay Bắc Kinh là nơi đoàn Liên Xô rẽ sang trên đường về nước. Tuy quan hệ giữa nhị nước XHCN lớn nhất chưa được hàn gắn song dù sao cũng dịu bớt sau cuộc đụng độ quân sự giữa nhì nước ở cồn Damansky (Trung Quốc gọi là Trằn Bảo) trên sông Amur (Hắc Long Giang) tham gia cái năm 1969 đó.

Thời điểm đã qua đi đúng người yêu thế kỷ song trong tôi không bao giờ phai nhạt những kỷ niệm đầy đau thương nhưng cũng đầy niềm tự hào về lòng yêu dấu, kính trọng của nhân dân Liên Xô và quần chúng. # nhân loại đối với Bác bỏ Hồ - người đã làm rực rỡ đất nước non sông ta.

Vũ Khoan (Nguyên Phó Thủ tướng) 

Ngoại giao Việt Nam: Vững bước đi theo con đường của Bác

Ngoại giao vietnam: Vững bước đi theo con đường của Chưng

 Đã tròn 50 năm kể trong khoảng ngày Bác bỏ đi xa và dân tộc ta chấp hành Chúc thư của Người, Lối suy nghĩ ngoại giao Hồ Chí Minh luôn là kim chỉ nam cho Ngoại giao vietnam.    


Có thể bạn quan tâm: mua dat

0 nhận xét:

Đăng nhận xét